Jesteś tutaj:

Rynek ubezpieczeń: Bałagan w ubezpieczeniach obowiązkowych

 
 
 
Share
 

Polska znajduje się w europejskiej czołówce krajów z największą liczbą obowiązkowych i przymusowych ubezpieczeń*. W naszym porządku prawnym istnieje 156 takich polis** (europejskim liderem jest Francja – 200 rodzajów polis obowiązkowych). W dodatku w regulacjach z nimi związanych panuje chaos: ustalenie liczby obowiązkowych ubezpieczeń wymagało trwającej 3 miesiące analizy ponad 2 tys. aktów prawnych polskich i międzynarodowych.

- Większość z nas na pytanie o ubezpieczenia obowiązkowe, wymieni tylko polisy OC dla kierowców. Niektórzy dodadzą do tego obowiązkowe ubezpieczenia biur podróży. Tymczasem okazuje się że prawie 160 rodzajów działalności opiera się na ubezpieczeniach i bez nich nie mogłaby być wykonywana – mówi Jan Grzegorz Prądzyński, prezes zarządu Polskiej Izby Ubezpieczeń.

Zdaniem autorów raportu „Stan prawny ubezpieczeń obowiązkowych w Polsce”***, największym problemem, dotyczącym ubezpieczeń obowiązkowych, jest związany z nimi chaos legislacyjny. Najlepszym na to dowodem jest fakt, że jak dotąd nie powstała w Polsce podobna analiza.

Właściwie nikt nie był do dziś w stanie odpowiedzieć na pytanie, ile obowiązków ubezpieczenia mamy w Polsce. Niestety w tworzeniu prawa panuje ogromna dowolność i bałagan. Do tego stopnia, że istnieją regulacje mówiące o konieczności posiadania ubezpieczenia, ale np. niczego nie mówią o sumie ubezpieczenia. Kłopot też w tym, że bardzo duża część regulacji powstaje poza Ministerstwem Finansów, które bardzo dba o logikę i porządek prawa ubezpieczeniowego – podkreśla Jan Grzegorz Prądzyński.

Twórcy opracowania wskazują, że o chaosie legislacyjnym w kwestii ubezpieczeń najlepiej świadczy ilość materiału, który musiał zostać przestudiowany, aby możliwe było stworzenie raportu. Przedmiotem ich analizy było bowiem 480 polskich ustaw, 850 polskich rozporządzeń, 340 umów międzynarodowych, 100 dyrektyw UE i 240 rozporządzeń UE.

Obowiązek ubezpieczenia najczęściej (choć nie zawsze) dotyczy odpowiedzialności cywilnej. Wedle praktykowanych w wielu krajach zasad, obowiązek ubezpieczenia powinno się tworzyć tam, gdzie:

  • mamy do czynienia z masowością szkód i roszczeń (OC komunikacyjne)
  • ewentualna szkoda powoduje duże, często trudno mierzalne w pieniądzu i nieodwracalne szkody (zdarzenia medyczne)
  • mamy do czynienia z zawodem zaufania publicznego (adwokat, lekarz)
  • Tymczasem powszechne wśród ekspertów z zakresu prawa ubezpieczeniowego jest dziś przekonanie, że obowiązkowych ubezpieczeń w Polsce jest zdecydowanie za dużo.


Nie każda działalność wymaga obowiązku ubezpieczenia i nie w każdej przymusowa polisa jest najlepszym zabezpieczeniem. Dodatkowo nie istnieje żadna kontrola legislacyjna nad ubezpieczeniami. Są one rozproszone. Liczba obowiązkowych ubezpieczeń właściwie stale się zwiększa. W ostatnich latach obserwujemy rosnącą liczbę ubezpieczeń obowiązkowych poza OC, np. różnego typu gwarancji – mówi Jan Grzegorz Prądzyński.

Autorzy raportu podali interesujące przykłady ubezpieczeń obowiązkowych i przymusowych w Polsce:

Ustawa z dnia 18 sierpnia 2011 r. o bezpieczeństwie morskim (DzU z 2011 r., nr 228, poz. 1368 z późn. zm.). 51. Ubezpieczenie OC „jachtów komercyjnych” [pisownia autentyczna] – (art. 110 ustawy). Jachty komercyjne inne niż jachty komercyjne odpłatnie udostępniane bez załogi, przewożące pasażerów powinny obowiązkowo posiadać ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej za szkody na osobie lub w mieniu pasażera. Autorzy raportu wskazują, iż w przypadku tej regulacji brak parametrów ubezpieczenia.

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 14 września 2011 r. w sprawie obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej audytora efektywności energetycznej (DzU z 2011 r., nr 210, poz. 1248). 53. Ubezpieczenie OC audytora efektywności energetycznej – (art. 32 ustawy) Audytor efektywności energetycznej podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu od odpowiedzialności cywilnej za szkody wyrządzone w związku ze sporządzaniem audytu efektywności energetycznej. Twórcy raportu zwracają uwagę, iż przepis art. 32 ustawy uchylony z dniem 27 grudnia 2012 r., zgodnie z art. 48 ustawy miał obowiązywać do dnia 31 grudnia 2016 r., a tymczasem rozporządzenia nie uchylono.

Dyrektywa Rady 93/42/EWG z dnia 14 czerwca 1993 r. dotycząca wyrobów medycznych (Dz.U. UE L 169/1 z 1993 r., ze zm.). 30. Ubezpieczenie uczestników badania – (punkt 2.2 załącznika VIII do dyrektywy) Dla wyrobów wykonanych na zamówienie lub przeznaczonych do badań klinicznych wytwórca lub jego upoważniony przedstawiciel musi sporządzić deklarację zawierającą informacje określone w sekcji 2. Deklaracja dla wyrobów przeznaczonych do badań klinicznych objętych załącznikiem X musi zawierać następujące informacje: potwierdzenie ubezpieczenia uczestników badania. W tym z kolei przypadku nie określono, o jakie dokładnie ubezpieczenie chodzi.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 11 grudnia 2003 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla kolei linowych przeznaczonych do przewozu osób (DzU z 2004 r., nr 15, poz. 130). 15. Ubezpieczenie OC jednostki notyfikowanej odpowiedzialnej za dokonywanie ocen zgodności (§ 29 rozporządzenia). Również i w tym przypadku autorzy raportu wskazują, iż w regulacji występuje brak parametrów ubezpieczenia.

***

*Zgodnie z ustawą o ubezpieczeniach obowiązkowych, UFG i PBUK, za ubezpieczenie obowiązkowe uznaje się „ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej podmiotu lub ubezpieczenie mienia, jeżeli ustawa lub ratyfikowana przez Rzeczpospolitą Polską umowa międzynarodowa nakłada obowiązek zawarcia umowy ubezpieczenia”. Ponieważ taka definicja wyklucza wiele rodzajów ubezpieczeń (choćby niektóre NNW), w opracowaniu nazwano je ubezpieczeniami „przymusowymi”.

** Stan na koniec marca 2013 r.
***Raport pt. „Stan prawny ubezpieczeń obowiązkowych w Polsce”, powstał na zlecenie Polskiej Izby Ubezpieczeń w Katedrze Prawa Ubezpieczeniowego Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Pracami kierował prof. Eugeniusz Kowalewski. To pierwsze na naszym rynku tak obszerne opracowanie na ten temat. Publikacja została przedstawiona po raz pierwszy na zorganizowanej 24 czerwca przez PIU konferencji pt. „Rola ubezpieczeń w gospodarce narodowej i rozwoju biznesu”.

Pełną treść raportu można znaleźć na stronie internetowej „Gazety Ubezpieczeniowej”.

www.gu.com.pl

Dołącz do nas

Jesteś zainteresowany pracą w ubezpieczeniach, chcesz zostać agentem ubezpieczeniowym? 

Poprowadzimy Cię za rękę, zorganizujemy szkolenia, pokażemy jak zacząć
Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie obsługi JavaScript.

tel.: 609 527 959

 

Zapisz